NLD အေပၚ ျပည္ပအျမင္နဲ႔လက္ေတြ႔ (အပိုင္း ၁)

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ ေဆြးေႏြးခန္းအစီအစဥ္မွာ ေရြးေကာက္ပြဲေအာင္ပြဲ တႏွစ္သက္တမ္းရွိလာၿပီျဖစ္တဲ့ NLD ပါတီနဲ႔ အစိုးရအေပၚ ႏိုင္ငံတကာသံုးသပ္ခ်က္ေတြဟာ တကယ့္လက္ရွိအေျခအေနေတြနဲ႔ ကိုက္ညီမႈရွိပါရဲ႕လား။ ျပည္တြင္းအေျခစိုက္ မီဒီယာသမားေတြျဖစ္ၾကတဲ့ ရန္ကုန္သတင္းစာပညာေက်ာင္း ညႊန္ၾကားေရးမွဴး ဦးရဲႏိုင္မိုး နဲ႔ ႏိုင္ငံျခားသတင္းဌာနတခုရဲ႕ ရန္ကုန္အေျခစိုက္သတင္းေထာက္လည္းျဖစ္ ဘေလာ့ဂါတဦးလည္းျဖစ္တဲ့ ဦးသီဟေသြးတို႔နဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာတို႔ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ထားပါတယ္။ ဒီကေန႔ထုတ္လႊင့္မယ့္ ပထမပိုင္းမွာေတာ့ စီးပြားေရး၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးက႑ နဲ႔ NLD အစိုးရအေပၚ လူထုေထာက္ခံမႈအလားအလာတို႔ကို ေဆြးေႏြးထားပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ဒီေန႔ ကိုရဲႏိုင္မိုး နဲ႔ ကိုသီဟေသြးတို႔ကို က်ေနာ္ ဖိတ္ေခၚရတဲ့ အေၾကာင္းရင္းကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ NLD ေရြးေကာက္ပြဲႏုိင္ခဲ့တာ တႏွစ္ျပည့္ေျမာက္ခဲ့ၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ သတင္းမီဒီယာလည္း ပြင့္လင္းျမင္သာမႈ ရွိလာတယ္။ ႏိုင္ငံတကာကလည္း ျမန္မာျပည္ထဲကို ပိုၿပီးေတာ့ လာေရာက္ေလ့လာခြင့္ေတြ ပိုရလာၾကတယ္။ ပိုပြင့္လင္းလာၾကတယ္ဆိုေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံေပၚမွာ ႏုိင္ငံတကာသတင္းေလာက က သံုးသပ္ၾကတာေတြဟာ တကယ္အျဖစ္မွန္ကို ထင္ဟပ္ရဲ ႔လားဆိုတာကို က်ေနာ္ သိခ်င္ပါတယ္။ ပထမဦးဆံုးကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ ႔ စီးပြားေရး တိုးတက္ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ေျပာတဲ့ေနရာမွာ ႏုိင္ငံတကာက အဓိက ေထာက္ျပတာက ဘာမွေျပာင္းလဲမႈ မရွိေသးဘူးဆိုတဲ့သေဘာ ေတြ႔ရပါတယ္။ ဆိုေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းမွာ NLD တက္လာၿပီးေနာက္ စီးပြားေရး တိုးတက္ေျပာင္းလဲမႈ တစံုတရာ မရွိေသးဘူးဆိုတဲ့ ျပည္ပက ေရးသားခ်က္ေတြကို ကိုရဲႏိုင္မိုး စၿပီးသံုးသပ္ေပးပါ။

စစ္တပ္သည္ ဒီမိုကေရစီအတြက္ အဟန္႔အတားေလာ ...

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ သံုးသပ္ခ်က္အစီအစဥ္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ NLD အစိုးရနဲ႔ စစ္တပ္ အၾကားဆက္ဆံေရး ခေနာ္ခနဲ႔ျဖစ္ေနတဲ့အတြက္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အဖို႔ အထူးသတိထား ေလွ်ာက္လွမ္းေနရတယ္လို႔ ျမန္မာ့အေရးကၽြမ္းက်င္သူ အေမရိကန္ပါေမာကၡ David Steinberg က သံုးသပ္ပါတယ္။ ဒါဆိုရင္ ျမန္မာစစ္တပ္သည္ ဒီမိုကေရစီေဖာ္ေဆာင္ေရးအတြက္ အဟန္႔အတားႀကီး ျဖစ္ေနပါသလား။ ပါေမာကၡ Steinberg နဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာတို႔ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ထားပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဒီမိုကေရစီေဖာ္ေဆာင္ေရးအတြက္ စစ္တပ္ဟာ အမွန္တကယ္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေနတယ္လို႔ ထင္ပါသလား။

Prof. Steinberg ။ ။ ဒီမိုကေရစီ ေဖာ္ေဆာင္ေရးဆိုတာ အင္မတန္ ရႈပ္ေထြးတဲ့စကားလံုးပါ။ စစ္တပ္ဟာ ဒီမိုကေရစီ ေဖာ္ေဆာင္ေရးကို ဘယ္ေတာ့မွ သေဘာမတူပါဘူး။ ဒီမိုကေရစီ ေပါက္ေျမာက္ေအာင္ျမင္ေရးကို စည္းကမ္းနဲ႔ ထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ လိုလားပါတယ္။ ဒါက ထူးျခားပါတယ္။ တနည္းေျပာရရင္ ျပဳျပင္ထားတဲ့ ဒီမိုကေရစီပံုစံမ်ဳိးပါ။ လူအမ်ားကို ကိုယ္စားျပဳတဲ့ စနစ္ပါ။ အလုပ္ျဖစ္ေနတယ္။ ဒါေပမဲ့ ျပည့္စံုတဲ့ ဒီမိုကေရစီ မဟုတ္ပါဘူး။ စစ္တပ္က အေရးႀကီးတဲ့ ဝန္ႀကီးဌာနေတြနဲ႔ ေအာက္ေျခအုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ခ်ဳပ္ကိုင္ထားလုိ႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ဆိုေတာ့ အရပ္သားတပိုင္း၊ စစ္သားတပိုင္း အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ျဖစ္ေနပါတယ္။

ကုိးကန္႔စစ္ပြဲ ဘာေၾကာင့္ အဓြန္႔ရွည္သလဲ

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာအစီအစဥ္မွာ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးတဲ့ ျပည္သူေတြ ဆာေလာင္ငတ္ျပတ္ေနခ်ိန္မွာ ျမန္မာအာဏာပိုင္ေတြဟာ ေဒၚလာသန္းေပါင္းမ်ားစြာ အကုန္အက်ခံၿပီး ကိုးကန္႔ MNDAA အမွဴးျပဳတဲ့ တိုင္းရင္းအင္အားစုတခ်ဳိ႕နဲ႔ ေရရွည္စစ္ပြဲ ဆင္ႏႊဲေနပါတယ္။ တဖက္က ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေစ့စပ္ဖို႔ ေတာင္းဆိုေနပါလ်က္နဲ႔ အစိုးရဘက္က ဘာေၾကာင့္ လက္မခံတာလဲဆိုတာကို စစ္ေထာက္လွမ္းေရး အရာရွိေဟာင္း ဦးေအာင္လင္းထြဋ္၊ ျမန္မာ႔အေရးေစာင့္ၾကည့္သူ ေဒါက္တာေဒၚလွေက်ာ္ေဇာတို႔ကို ဦးေက်ာ္ဇံသာ က ဆက္သြယ္ေမးျမန္း ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ထားပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ကိုးကန္႔ ဖုန္းၾကာရွင္တို႔ရဲ႕ MNDAA နဲ႔ ျဖစ္ေနတဲ့တုိက္ပြဲဟာ လနဲ႔ခ်ီၿပီးေတာ့ ၾကာျမင့္လာခဲ့ၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ တိုင္းျပည္အတြက္လည္း အေတာ္နစ္နာတယ္။ တခါ တုိင္းျပည္အတြက္ အေရးႀကီးတဲ့ ႏိုင္ငံေရးျဖစ္ရပ္ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲႀကီးက်င္းပဖုိ႔ ပိုနီးကပ္လာတဲ့အခ်ိန္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဆိုေတာ့ ဒီတုိက္ပြဲ ျမန္ျမန္ ၿပီးဆံုးသြားရင္ေတာ့ အေကာင္းဆံုးပဲလို႔ ထင္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔ အဓြန္႔ရွည္ေနရလဲဆိုတာကို စဥ္းစားၾကည့္ေစခ်င္ပါတယ္။ ဦးေအာင္လင္းထြဋ္ ဘယ္လို သေဘာရပါလဲ။

လက္ပူတိုက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး မျဖစ္ေစဖို႔

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ အစီအစဥ္မွာ မၾကာခင္ကရရွိလိုက္တဲ့ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး သေဘာတူညီခ်က္ကေန စစ္မွန္တဲ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ျဖစ္ထြန္းလာႏိုိင္ပါ့မလားဆိုတာ လူအေတာ္မ်ားမ်ား သံသယရွိၾကတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ တကယ့္အလားအလာ ဘယ္လိုျဖစ္လာႏိုင္ပါသလဲ လက္ပူတိုက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး မျဖစ္ရေလေအာင္ ဘယ္လို လုပ္သင႔္႔ပါသလဲ။ ညီညြတ္ေသာ တိုင္းရင္းသားမ်ား မဟာမိတ္အဖြဲ႔ ေခါင္းေဆာင္တဦးျဖစ္တဲ့ ဦးစိုင္းညြန္႔လြင္ နဲ႔ ျမန္မာၿငိမ္းခ်မ္းေရးစင္တာ (Myanmar Peace Center) အဖြဲ႔ဝင္ ေဒါက္တာ အင္ဒ႐ူး ငြန္က်ဳံးလ်န္ ("Andrew" Ngun Cung Lian) တို႔နဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ထားပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ မၾကာေသးခင္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အပစ္အခတ္ရပ္စဲဖို႔ အေရးႀကီးတဲ့ သေဘာတူညီမႈတခုရတယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ဒီ သေဘာတူညီခ်က္ဟာ ဘယ္ေလာက္ စစ္မွန္သလဲ။ အမွန္တကယ္ တိုင္းရင္းသားေတြ ေမွ်ာ္မွန္းတဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကိုရႏိုင္တဲ့ အလားအလာရွိသလား။ သို႔တည္းမဟုတ္ မွားယြင္းေသာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ား (False Hope) မ်ား ျဖစ္ေနသလားဆိုတာကို စမ္းစစ္ခ်င္ပါတယ္။ ပထမဦးဆံုး ေဒါက္တာအင္ဒ႐ူး … ဒီသေဘာတူညီခ်က္က ဘယ္ေလာက္အထိ ခိုင္မာစိတ္ခ်ရသလဲဆိုတာကို အက်ဥ္း႐ံုး ေျပာျပပါလား။

တရားဥပေဒ ႏႈတ္ဆိတ္ေနတဲ့ လက္ပံေတာင္းေတာင္ အၾကမ္းဖက္ၿဖိဳခြင္းမႈ

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ အစီအစဥ္မွာ လက္ပံေတာင္းေတာင္ အေရးအခင္းမွာ အာဏာပိုင္ေတြဘက္က အင္အား အလြန္အကၽြံသံုး ႏွိမ္နင္းခဲ႔တဲ့အတြက္ သံဃာေတာ္ေတြ အမ်ားအျပားနဲ႔ အရပ္သားတခ်ဳိ႕ ဒဏ္ရာရရွိခဲ့ၾကပါတယ္။ တာဝန္ရွိသူေတြကို တရားဥပေဒအရ စစ္ေဆးအေရးယူမယ့္ကိစၥကို ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ ကိုယ္တိုင္က ပယ္ခ်ခဲ့ပါတယ္။ ဒီအေရးမွာ တရားဥပေဒ ႏႈတ္ဆိတ္သြားေလၿပီလားဆိုတာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ေရွ႕ေနမ်ားကြန္ရက္က ဦးေအာင္သိန္းနဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာတို႔ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ထားပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ဆရာဦးေအာင္သိန္း ခင္ဗ်ား၊ အခု ဒီကိုေရာက္လာတဲ့ကိစၥဟာ လက္ပံေတာင္းေတာင္ ေဒသခံေတြ၊ တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူေတြရဲ႕ဆႏၵျပပြဲကို အစိုးရက အင္အား အလြန္အကၽြံသံုးၿပီး ႏိွပ္ကြပ္တဲ့ကိစၥကို ႏိုင္ငံတကာသိေအာင္ လာေရာက္ေဖာ္ထုတ္တယ္လို႔ က်ေနာ္တုိ႔ အၾကမ္းဖ်ဥ္း သိရွိထားပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ဒီအမႈကို ဦးေအာင္သိန္းတို႔က ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ တရားစြဲဆိုဖုိ႔ ႀကိဳးပမ္းၿပီး ေလွ်ာက္ထားတဲ့အခါမွာ သက္ဆိုင္ရာေတြက လက္မခံဘူး။ ပယ္ခ်လုိက္တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ဟုတ္ပါတယ္ေနာ္။

တ႐ုတ္-ျမန္မာ ဆက္ဆံေရး ႏွင့္ ကိုးကန္႔ ဂယက္

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ အစီအစဥ္မွာ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္က ကိုးကန္႔ ဦးဖုန္က်ားရွင္တို႔ တပ္ဖြဲ႔ေတြကို တ႐ုတ္နဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ဖို႔ လုပ္ေနတာဟာ အေမရိကန္စစ္တပ္နဲ႔ ဆက္ဆံေရးေကာင္းခ်င္တဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္ရွိတယ္လို႔ တ႐ုတ္-ျမန္မာအေရး ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာသူ ေဒါက္တာလွေက်ာ္ေဇာ က ဆိုပါတယ္။ အေသးစိတ္ကို ေဒါက္တာလွေက်ာ္ေဇာ နဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာတို႔ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ထားပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ က်ေနာ္တို႔ နားလည္တာက စစ္ဆုိတာ ျပႆနာတခုကို ႏုိင္ငံေရးနည္းနဲ႔ေျဖရွင္းလို႔ မရတဲ့အခါမွာ ေနာက္ဆံုးအသံုးခ်တဲ့ နည္းလမ္းလို႔ ၾကားဖူးပါတယ္။ နားလည္ပါတယ္။ ဆိုေတာ့ အခု ကိုးကန္႔ျပႆနာဟာ ဘယ္ေလာက္မ်ား ခက္ခဲေနလို႔၊ ႏိုင္ငံေရးနည္းနဲ႔ ေျဖရွင္းမရလို႔ တုိက္ၾကတယ္လို႔ ထင္ပါလဲ။ ေဒၚလွေက်ာ္ေဇာရဲ႕အျမင္ကို ပထမဦးဆံုး ၾကားခ်င္ပါတယ္။ 

ေဒါက္တာလွေက်ာ္ေဇာ ။ ။ အမွန္ပါပဲ။ စစ္ဆုိတာ ႏုိင္ငံေရးနည္းနဲ႔ မေျဖရွင္းႏုိင္လို႔ ျဖစ္လာတဲ့ကိစၥ။ ကိုးကန္႔ကိစၥကေတာ့ ေရွာင္ႏိွမ္အဖြဲ႔လို႔ေခၚတဲ့ ဦးဖုန္းက်ားရွင္တို႔အဖြဲ႔က ၂၀၀၉ ခုႏွစ္က နအဖ စစ္အစိုးရက ေမာင္းထုတ္လိုက္လို႔ ထြက္ေျပးသြားရတဲ့အဖြဲ႔ ျဖစ္တယ္။ သူတို႔အေနနဲ႔ ႏုိင္ငံေရး အေနအထားတခုကို ျပန္လိုခ်င္လာတယ္။

ျမန္မာ့လူ႔အခြင့္အေရး ဘယ္ေလာက္ တုိးတက္လာ

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ အစီအစဥ္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ လူ႔အခြင့္အေရးအေျခအေနဟာ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္မွာ ေမာ္ေတာ္ကားႀကီး ေခ်ာက္ထဲဲျပဳတ္က်သလို ယိုယြင္းသြားခဲ႔တယ္လို႔ အေမရိကန္အေျခစိုက္ Human Rights Watch ေခၚ လူ႔အခြင့္အေရး ေစာင့္ၾကည့္အဖြဲ႔က ေျပာၾကားလိုက္ပါတယ္။ ဒါဟာ တကယ္ပဲလား။ ဒီသံုးသပ္ခ်က္ ဘယ္ေလာက္မွန္သလဲ။ လူ႔အခြင့္အေရး ေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႔ႀကီးရဲ႕ ဘန္ေကာက္အေျခစိုက္ အရာရွိတဦးျဖစ္တဲ့ Phil Robertson နဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ထားပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ Phil Robertson တို႔ရဲ ႔ HRW ေခၚတဲ့ အာရွလူ႔အခြင့္အေရး ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရးအဖြဲ႔ရဲ႕ အာရွေရးရာ ညႊန္းၾကားေရးမွဴး Brad Adams က ေျပာပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေနဟာ ၂၀၁၄ မွာ Car crash ေျခာက္ထဲကို ကားႀကီးထိုးက်သြားသလိုပဲ မွတ္ခ်က္ေရးထားပါတယ္။ ဒါကို လူတုိင္း လက္ခံၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီမတိုင္ခင္ ၂ ႏွစ္က ပံုမွန္တိုးတက္မႈရွိခဲ့တယ္လို႔ ဆိုထားေလေတာ့ ဘာေတြကိုမ်ား ခင္ဗ်ားတုိ႔က တိုးတက္မႈလို႔ ခင္ဗ်ားတုိ႔က တြက္ခဲ့ၾကသလဲဆိုတာကို အရင္ဆံုး ရွင္းျပပါ။ 

ဆက္လက္ တိုက္ပြဲဝင္ေနတဲ့ တအာင္းတပ္ဦး

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ ေဆြးေႏြးခန္းအစီအစဥ္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အင္အားစုေတြအထဲမွာ ေနာက္ဆံုးမွ ထြက္ေပၚလာၿပီး သိပ္မထင္ရွားခဲ့ဘူးလို႔ဆိုရမယ့္ ပေလာင္ျပည္နယ္ လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္ဦးဟာ အခုအခ်ိန္မွာ အစိုးရစစ္တပ္ဖြဲ႔ေတြနဲ႔ မၾကာခဏဆိုသလိုပဲ တိုက္ပဲြေတြ ျဖစ္ပြားေနပါတယ္။ ေလာေလာဆယ္ ျဖစ္ပြားေနတဲ႔ ကိုးကန္႔ ဦးဖုန္ၾကားရွင္နဲ႔ တိုက္ပြဲေတြမွာလည္း ကိုးကန္းတို႔ဘက္က ပါဝင္ တိုက္္ခိုက္ေနတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒီၤအင္အားစု ဘယ္လို ေပၚထြက္လာသလဲ။ ဘာေၾကာင့္ မေျပလည္ႏိုင္တာလဲ ဆိုတာကို တအာင္း (ပေလာင္) တပ္ဦး ဥကၠ႒ တာအုိက္ဘုန္း နဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာတို႔ ေဆြးေႏြးထားပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ က်ေနာ္ ပထမဦးဆံုး သိခ်င္တာကေတာ့ တာအုိက္ဘုန္းတို႔ရဲ႕ ပေလာင္ျပည္နယ္ လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္ဦး ဆိုတာဟာ အခုျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ၾကားခဲ့ဖူးတဲ့ တုိင္းရင္းသားေတာ္လွန္ေရး အင္အားစုေတြထဲမွာ ေနာက္ဆံုးေပၚထြက္လာတဲ့၊ ေနာက္ဆံုးၾကားလာရတဲ့ နာမည္တခုဆုိရင္ မွားမယ္မဟုတ္ဘူး ထင္ပါတယ္။ ဘယ္လို ေပၚေပါက္လာတယ္ဆိုတာကို အက်ဥ္း႐ံုးေလး ရွင္းျပပါလား။ 

စြမ္းအားရွင္ ျပန္လာၿပီလား

ၿမိဳ႕ေတာ္ခန္းမေရွ႕ ဆႏၵျပသူေတြကို ၾကာသပေတး ညေနပိုင္းမွာ ရဲေတြနဲ႔ လက္ပတ္အနီဝတ္ အရပ္သားေတြက ဝင္ေရာက္ ၿဖိဳခြင္းၿပီး ဖမ္းဆီးမႈေတြ ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။

ဒီလက္ပတ္အနီ ဝတ္ထားတဲ့သူေတြက ဘယ္သူေတြပါလဲ။

ရဲေတြကေတာ့ လက္ပတ္အနီ ပတ္ထားၿပီး အရပ္သားေတြပုံစံလို ဝတ္ဆင္ထားသူေတြ ျပည္သူ႔အေထာက္အကူျပဳ အဖြဲ႔ဝင္ေတြျဖစ္ၿပီး ဆႏၵျပသူေတြကို သူတို႔ေတြက ဖမ္းဆီးၿပီး လာေရာက္အပ္ႏွံတာျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

ဒီလူေတြဟာ ဒီကေန႔ညေန ဆူးေလက ဆႏၵျပတဲ့ ေက်ာင္းသားေတြကို ဖမ္းဆီးတာမ်ဳိးလုပ္ခဲ့သလို မေန႔က အင္းစိန္ ဒညင္းကုန္းမွာ ဆႏၵျပတဲ့ အလုပ္သမားေတြကိုလည္း ဝင္ေရာက္ဖမ္းဆီးတာေတြ လုပ္ခဲ့ပါတယ္။

ကိုးကန္႔ေဒသ အေပးအယူ နဲ႔ အ႐ႈပ္အေထြး

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ အစီအစဥ္မွာေတာ့ ရွစ္ေလးလံုးကာလ စစ္အစိုးရအေနနဲ႔ ကိုးကန္႔ေခါင္းေဆာင္ ဦးဖုန္က်ားရွင္တို႔နဲ႔ အေပးအယူ လုပ္ခဲ့တာဟာ ေနာင္ ႐ႈပ္႐ႈပ္ေထြးေထြး ျဖစ္လာႏုိင္တယ္ဆိုတဲ့အခ်က္ကို ထည့္မစဥ္းစားဘဲ ဆူလြယ္နပ္လြယ္သေဘာမ်ဳိး လုပ္ခဲ့တာလား၊ ႏိုင္ငံေရး ေျပလည္မႈမရွာဘဲ ဘာေၾကာင့္ စစ္ေရး စီးပြားေရး အခြင့္အေရးေတြ ပံုေအာေပးခဲ့ရသလဲဆိုတာကို ထိုစဥ္က စစ္ေထာက္လွမ္းေရးအရာရွိ ဦးေအာင္လင္းထြဋ္ နဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာတို႔ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ထားပါတယ္။ ထိုစဥ္က ဗကပ တပ္မွဴး ဦးဖုန္က်ားရွင္နဲ႔ စတင္ဆက္သြယ္ျဖစ္ခဲ့ပံုကို ဦးေအာင္လင္းထြဋ္ က အခုလို စေျပာပါတယ္။ 

ဦးေအာင္လင္းထြဋ္ ။ ။ ၈၈ ေနာက္ပိုင္း မိုင္းယန္တိုက္ပြဲမွာ ဗကပေတြရဲ႕ ရည္မွန္းခ်က္က သံလြင္ျမစ္အေရွ႕ျခမ္း သိမ္းပိုက္ေရးဆုိတာ ေပ်ာက္သြားၿပီး ဗကပ အတြင္းပိုင္းမွာလည္း ေခါင္းေဆာင္မႈအပိုင္းကို မယံုၾကည္တဲ့အပိုင္းေတြ ျဖစ္လာတယ္။ ေနာက္တခ်က္က တ႐ုတ္ျပည္ကလည္း ဗကပကို ေထာက္ခံမႈက သိသိသာသာ ေလ်ာ့က်သြားတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာ လံုးဝ မေပးတဲ့ အေနအထားမ်ဳိးရွိတယ္။ 

UNFC ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ႀကိဳးပမ္းမႈနဲ႔ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာေဆြးေႏြးပြဲ အစီအစဥ္မွာေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံကို ဒီမိုကေရစီေရး၊ အမ်ဳိးသားတန္းတူေရး၊ ကိုယ္ပိုင္ျပ႒ာန္းခြင့္ အျပည့္အဝရွိတဲ့ အမ်ဳိးသားျပည္နယ္မ်ားကုိ အေျခခံတဲ့ စစ္မွန္တဲ့ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု ဖြဲ႔စည္းဖို႔ (၆၈)ႀကိမ္ေျမာက္ ျပည္ေထာင္စုေန႔မွာ UNFC ေခၚ ညီညြတ္ေသာ တုိင္းရင္းသားလူမ်ိဳးမ်ား ဖက္ဒရယ္ေကာင္စီက ေတာင္းဆိုလုိက္ပါတယ္။

ဒီေတာင္းဆိုခ်က္ေတြအေပၚ ဘယ့္ေလာက္အထိ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ထားႏုိင္ပါသလဲ။ အေကာင္အထည္ေဖာ္ႏုိင္မယ့္ အလားအလာ ဘယ္ေလာက္ရွိႏုိင္သလဲဆိုတာ UNFC ရဲ႕ ဒုတိယဥကၠ႒ ႏုိင္ဟံသာနဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ထားပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ညီညြတ္ေသာ တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးမ်ားေကာင္စီ (UNFC) ရဲ႕ ျပည္ေထာင္စုေန႔အတြက္ ထုတ္ျပန္တဲ့ ေၾကညာခ်က္ထဲမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံကုိ ဒီမုိကေရစီေရး၊ အမ်ဳိးသားတန္တူေရး နဲ႔ ကိုယ္ပိုင္ျပဌာန္းခြင့္အေရးမ်ား အာမခံခ်က္ အျပည့္အဝရွိတဲ့ အမ်ဳိးသားျပည္နယ္မ်ားကို အေျခခံ၍ စစ္မွန္ေသာ ဖယ္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ရန္ဆုိတဲ့ သေဘာတူညီခ်က္ကိုထည့္ဖုိ႔၊ ခ်မွတ္ဖို႔၊ လက္မွတ္ေရးထုိးဖုိ႔ ဆရာတုိ႔က ႏုိင္ငံေတာ္အာဏာရွိ ပုဂၢိဳလ္ေတြကို ေဆာ္ၾသထားတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ 

မီဒီယာကို ၿခိမ္းေျခာက္လာတဲ့ တပ္မေတာ္

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာေဆြးေႏြးပြဲ အစီအစဥ္မွာေတာ့ ကခ်င္ေစတနာ့ဝန္ထမ္း ဆရာမေလး ႏွစ္ဦး အသတ္ခံရတဲ႔ကိစၥနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး တရားခံဟာ တပ္မေတာ္သားမ်ား ျဖစ္ႏိုင္ဖြယ္ရာမရွိ၊ တပ္မေတာ္္အား မဟုတ္မမွန္ ေရးသားေျပာဆိုရင္ အေရးယူမယ္လို႔ တပ္မေတာ္ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္က သတိေပးလိုက္ပါတယ္။ 

ဒါဟာ လြတ္လပ္စြာေရးသား ေျပာဆိုခြင့္နဲ႔ အမႈမွန္ေပၚေပါက္ေရးအတြက္ အတားအဆီး ျဖစ္ေစတယ္လို႔ သံုးသပ္သူေတြက ဆိုၾကပါတယ္။ ဒီအေရးကိစၥနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံက အလြတ္သတင္းစာဆရာေတြျဖစ္ၾကတဲ့ ဦးစည္သူေအာင္ျမင့္၊ ဦးမင္းထက္ၿငိမ္းခ်မ္းတို႔နဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာ က ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ တင္ျပထားပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ဆရာတို႔ကို ဒီေန႔ ဖိတ္ေခၚရတဲ့အေၾကာင္းက ကခ်င္လုပ္အားေပး ဆရာမေလးႏွစ္ဦး ရက္ရက္စက္စက္ သတ္ျဖတ္ခံရတဲ့ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ပါတယ္။ ဒီကိစၥကို စံုစမ္းစစ္ေဆးေနတယ္။ သံသယရွိမႈေတြ အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ ဒီကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေရးသားေနတဲ့အခ်ိန္မွာ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္ဆီက ေပးပို႔တဲ့စာဆုိၿပီးေတာ့ ေပၚထြက္လာပါတယ္။ အဲဒီ စာထဲမွာ တပ္မေတာ္အား မဟုတ္မမွန္ ေရးသားေျပာဆိုမႈမ်ားနဲ႔ ေပၚေပါက္ပါက တရားဥပေဒနဲ႔အညီ အေရးယူခံရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ဆိုၿပီးေတာ့ သတိေပးၿခိမ္းေျခာက္တဲ့စာ ေရးထားတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။

အေရးယူႏိုင္တဲ့ စစ္တပ္က်ဴးလြန္မႈမ်ား

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ သံုးသပ္ခ်က္ ေဆြးေႏြးခန္းအစီအစဥ္မွာ တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရး ခၽြတ္ျခံဳက်ေနတယ္လို႔ ေဝဖန္ခံေနရတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ စစ္တပ္က က်ဴးလြန္ေနတဲ့ ျပစ္မႈေတြကို ဘယ္ေလာက္ထိ မွန္မွန္ကန္ကန္ ကိုင္တြယ္အေရးယူႏိုင္ပါသလဲ။ အမ်ဳိးသား လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္္မရွင္အေနနဲ႔ ဘာေတြမ်ား ေဆာင္ရြက္ေပးႏိုင္ပါသလဲ။ အာရွလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္က ေရွ႕ေန ဦးမင္းလြင္ဦးနဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာတုိ႔ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ထားပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ အခု ကခ်င္ ေစတနာဝန္ထမ္း ဆရာမႏွစ္ဦး ရက္ရက္စက္စက္ သတ္ျဖတ္ခံရတဲ့ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ အာရွလူ႔အခြင့္အေရးေကာင္မရွင္က ေၾကညာခ်က္ထုတ္ျပန္တာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ အဲဒီအထဲမွာ အတိအက်ေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ ဒါေပမယ့္ စစ္တပ္ကိုလည္း ညႊန္းထားတဲ့သေဘာလို႔ က်ေနာ္ နားလည္ပါတယ္။ ဒါဟာ စစ္တပ္ရဲ႕လက္ခ်က္ျဖစ္တယ္လို႔ အတိအက်မ်ား အေထာက္အထားေတြ ရွိၿပီလား ခင္ဗ်ား။

ေဝ့လည္လည္ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ ေဆြးေႏြးခန္းအစီအစဥ္မွာ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္က ၆ ပြင့္ဆိုင္ ေတြ႔ဆံုဖို႔ တင္ျပခ်က္အေပၚ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ရဲ႕ ေဝ့လည္လည္ ပန္ၾကားခ်က္ကို ဘယ္လို အဓိပၸာယ္ေကာက္္ယူၾကမလဲဆိုတာကို NLD အမ်ဳိးသားလႊတ္ေတာ္အမတ္ ဦးေအာင္ၾကည္ညြန္႔၊ ႏိုင္ငံေရးအကဲခတ္ သုေတသီ ေဒါက္တာရန္မ်ဳိးသိန္းတို႔နဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္တင္ျပထားပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ေျခာက္ပြင့္ဆိုင္ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးဖို႔အေရး ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္က တင္ျပတဲ့ကိစၥကို ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတက ျပန္ၾကားထားတဲ့စာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ သမၼတရဲ႕ ျပန္ၾကားစာက ဘယ္ေလာက္ ရွင္းလင္းျပတ္သားမႈ ရွိတယ္လို႔ နားလည္ရပါသလဲ။ သေဘာရပါသလဲ။ ေဒါက္တာရန္မ်ဳိးသိန္း စေဆြးေႏြးပါ။ 

Charlie Hebdo နဲ႔ ျမန္မာ့႐ႈေထာင့္

ဒီတပတ္ မ်က္ေမွာက္ေရးရာ ေဆြးေႏြးခန္းအစီအစဥ္မွာ ျပင္သစ္ႏိုင္ငံ Charlie Hebdo ႐ုပ္ေျပာင္မဂၢဇင္းအေပၚ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိိုက္မႈကို ျပင္သစ္လူ႔အဖြဲ႔အစည္းနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာအသိုင္းအဝိုင္းက ႐ႈတ္ခ်ကန္႔ကြက္ၾကသလို လူအမ်ား ယံုၾကည္ကိုးကြယ္တဲ့ ဘာသာတရားတရပ္အေပၚ သေရာ္ေလွာင္ေျပာင္တဲ့ လုပ္ရပ္နဲ႔ပတ္သက္လို႔ ေမးခြန္းထုတ္ခ်င္သူေတြလည္း ရွိေနပါတယ္။ 

ဒီကိစၥနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာ့လူ႔အဖြဲ႔အစည္း မီဒီယာတို႔ရဲ႕ သေဘာထား ဘယ္လို ရွိႏိုင္ပါသလဲ။ ျပင္သစ္ႏိုင္ငံမွာ ေနထုိင္ေနတဲ့ ျမန္မာအမ်ိဳးသားတဦးျဖစ္တဲ့ (Beyond Rangoon ဇာတ္ကား ႐ုပ္ရွင္မင္းသားႀကီး ဦးေအာင္ကိုး၊ ျမန္မာႏိုင္ငံက ဝါရင့္မီဒီယာသမားႀကီး ဦးေက်ာ္ရင္ျမင့္တို႔နဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာ က ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ထားပါတယ္။ 

ေျဖရွင္းရမယ့္ သတင္းေထာက္ သတ္မႈ

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ ေဆြးေႏြးခန္းမွာ အလြတ္သတင္းေထာက္ ကိုပါႀကီးကို စစ္တပ္က ပစ္ခတ္ အေသဖမ္းဆီးလိုက္တယ္ဆိုတဲ့ကိစၥဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကိုသာမက သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ကိုပါ ဆိုးဆိုးဝါးဝါး ထိခိုက္သြားေစတယ္လို႔ သံုးသပ္သူေတြက ဆိုၾကပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ လူ႔အခြင့္အေရးေရွ႕ေန ဦးသိန္းသန္းဦး၊ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး လႈပ္ရွားသူလည္းျဖစ္ သတင္းသမားတဦးလည္းျဖစ္တဲ့ ဦးထက္ေအာင္ေက်ာ္တို႔နဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာက ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ထားပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ပထမဦးဆံုး ကိုထက္ေအာင္ေက်ာ္နဲ႔ စပါရေစ။ ကိုထက္ေအာင္ေက်ာ္တုိ႔က တခ်ိန္က ၈၈ ေတာခိုခဲ့တဲ့ ေက်ာင္းသား။ ေနာက္ပိုင္းမွာ သတင္းေထာက္ျဖစ္လာခဲ့တယ္ဆုိေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံ ဒီလိုအေျခအေနမ်ဳိးမွာ အထူးသျဖင့္ နယ္စပ္ေဒသမွာ activists နဲ႔ ႏိုင္ငံေရးလႈပ္ရွားသူနဲ႔ သတင္းသမားဆိုတာ ခြဲျခားရ၊ ျပတ္ျပတ္သားသား ရွိပါသလား။ 

ဦးထက္ေအာင္ေက်ာ္ ။ ။ အဲဒီလုိ ေျပာဖို႔ေတာ့ ခက္မယ္ထင္တယ္။ ဥပမာ က်ေနာ္တို႔ဆိုရင္ ၈၈ မွာ ပါခဲ့တယ္။ ကိုပါႀကီးလည္း ၈၈ မွာ ပါခဲ့တယ္။ သံုးေရာင္ျခယ္အဖြဲ႔မွာ ပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ လံုျခံဳေရးမွာပါတယ္။ ဓာတ္ပံုေတြထဲမွာ ေတြ႔ရတယ္။ အခု အဖမ္းခံရတာ အသတ္ခံရတဲ့အခ်ိန္မွာေတာ့ အလြတ္သတင္းေထာက္ ျဖစ္တယ္ေပါ့။ က်ေနာ္တုိ႔လည္း လုိအပ္ခ်က္အရ ဗမာျပည္ႏိုင္ငံေရး၊ ဗမာျပည္ သတင္းေလာကရဲ႕ လုိအပ္ခ်က္အရ ဒီမုိကေရစီနဲ႔ လြတ္လပ္ခြင့္မွာ ႏိုင္ငံေရးအရ ေျပာင္းလဲဖို႔လုပ္သလို၊ သတင္းမီဒီယာကလည္း ႏုိင္ငံေရးမွာ ဒီမုိကေရစီနဲ႔ လြတ္လပ္ခြင့္မွာ အေရးႀကီးတဲ့အတြက္ တာဝန္ဝင္ထမ္းၾကတယ္လို႔ ျမင္တယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ activist journalist ျဖစ္လာခဲ့တယ္။ တျခားႏုိင္ငံေတြမွာလည္း ရွိပါတယ္။ ေတာ္လွန္ေရးရွိတဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာ။ 

စာနယ္ဇင္းေကာင္စီ ဘာလဲ၊ ဘယ္လဲ

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ ေဆြးေႏြးခန္းအစီအစဥ္မွာ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ဟာ ျမန္မာ့စာနယ္ဇင္းေကာင္စီက တင္ျပတဲ့အခက္အခဲေတြအေပၚ နားလည္မႈျပသခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒီေတာ့ ျမန္မာ့မီဒီယာေလာက လြတ္လပ္မႈ ပိုမိုရရွိေရး၊ တိုးတက္ထြန္းကားေရးတုိ႔အတြက္ ဘယ္ေလာက္အထိ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈရွိလာႏုိင္သလဲဆိုတာကို ျမန္မာ့စာနယ္ဇင္းေကာင္စီဝင္ ဦးေဇာ္သက္ေထြးနဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာတုိ႔ ေဆြးေႏြး သံုးသပ္ထားပါတယ္။ 

 ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ျမန္မာႏိုင္ငံ မီဒီယာသမားေတြကို ကိုယ္စားျပဳတဲ့ ျမန္မာစာနယ္ဇင္းေကာင္စီဝင္ေတြဟာ မၾကာေသးခင္ ရက္ပိုင္းအတြင္းမွာပဲ ႏုိင္ငံသမၼတဦးသိန္းစိန္နဲ႔ ေတြ႔ဆံုခဲ့တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ဒီလုိေတြ႔ဆံုမႈက ပထမဦးဆံုးအႀကိမ္လို႔ ေျပာႏိုင္သလား။ 

ဦးေဇာ္သက္ေထြး ။ ။ မဟုတ္ပါဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလက က်ေနာ္တို႔ ပထမဦးဆံုးအႀကိမ္ ေတြ႔ခဲ့ပါတယ္။ အခုက ဒုတိယအႀကိမ္ ေတြ႔ဆံုမႈလို႔ေျပာရင္ ရပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ပထမဦးဆံုးအႀကိမ္ ေတြ႔ဆံုမႈတုန္းက ဘယ္လို သေဘာတူညီမႈေတြ ရခဲ့သလဲ။ နည္းနည္းေလး ျပန္ေျပာပါလား။ 

ျမန္မာ့အေျပာင္းအလဲ နဲ႔ Prof. Steinberg ရဲ႕ အျမင္အေတြး

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့အေရး သံုးသပ္ခ်က္အစီအစဥ္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဒီမုိကေရစီျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးမွာ အဟန္႔အတား၊ အေႏွာက္အယွက္၊ ႏိုင္ငံေရး၊ ဘာသာေရး၊ လူမႈေရး မတည္မၿငိမ္ျဖစ္မႈေတြေၾကာင့္ ေနာက္ျပန္ဆုတ္၊ မေအာင္မျမင္ ျဖစ္သြားႏုိင္သလားဆိုတာကို ျမန္မာ့အေရးကၽြမ္းက်င္သူ ပါေမာကၡ David Steinberg (Georgetown University) နဲ႔ ဦးေက်ာ္ဇံသာ တုိ႔ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ထားပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ Prof. Steinberg အခုတေလာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ သိပ္ၿပီးေတာ့ အားတတ္စရာေကာင္းတဲ့ သတင္းေတြ၊ အားတတ္စရာေကာင္းတဲ့ အသံေတြ မၾကားရပါဘူး။ လြန္ခဲ့တဲ့ ၂ ႏွစ္ေလာက္လုိ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ထားတဲ့အသံလည္း မၾကားရေတာ့ပါဘူး။ ဒီမုိကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးမွာလည္း လူေတြက စိတ္တိုင္းမက် ျဖစ္လာခဲ့တယ္။ တိုင္းရင္းသားေတြနဲ႔ျပဳလုပ္ေနတဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးပြဲေတြလည္း မေအာင္မျမင္။ တိုးလုိးတန္းလန္း ျဖစ္ေနပါတယ္။ စာနယ္ဇင္းေတြကို ပိုဖိႏိွပ္လာတယ္၊ ဖမ္းဆီးတယ္။ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ေထာင္ခ်တယ္။ အရာရာမွာ ဆုတ္ယုတ္မႈေတြသာ ၾကားလာရပါတယ္။ ဆိုေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ဒီမုိကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးဟာ ေရွ႕ကိုတုိးေနတာမွ ဟုတ္ပါေသးရဲ႕လား။ ေနာက္မ်ားျပန္ဆုတ္ေနၿပီလား။ ဒါကို လူတုိင္း သံသယရွိေနတဲ့ကိစၥပါ။ ဆရာႀကီး ဘယ္လိုသေဘာရပါသလဲ။ 

Prof. David Steinberg ။ ။ အေမရိကန္ေတြက ေအာင္ျမင္မႈကို ခ်က္ခ်င္းလက္ငင္း လုိခ်င္ေနၾကတယ္လို႔ က်ေနာ္ ထင္တယ္။ အေျပာင္းအလဲေတြကို ႐ုတ္တရက္ လုပ္ခ်င္ေနၾကတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အေျပာင္းအလဲဆုိတာ ခ်က္ခ်င္း မျဖစ္ႏုိင္ပါဘူး။ ႏွစ္ေပါင္း ၅၀ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးေအာက္ ေနလာခဲ့ရတာပါ။ ဖြဲ႔စည္းပံုဥပေဒကလည္း စစ္တပ္က သူတုိ႔ အာဏာခ်ဳပ္ကိုင္ႏိုင္ေရးကို ဦးတည္ေရးဆြဲထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ တျဖည္းျဖည္းခ်င္းသာ ေျပာင္းလဲလာမယ္လို႔ က်ေနာ္ ယံုၾကည္ပါတယ္။ 

ျပန္ၾကားေရး ဒု-ဝန္ႀကီးေျပာတဲ့ သတင္းမီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့ဒီမုိကေရစီေရးရာ ေဆြးေႏြးခန္းအစီအစဥ္မွာ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ သတင္းမီဒီယာသမားေတြ ဖမ္းဆီးခံရတာ၊ အျပစ္ေပး အေရးယူခံရတာ၊ ကန္႔သတ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္မႈေတြ ပုိမ်ားလာေနတာေတြဟာ သတင္းမီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္ က်ဆင္းသြားတာမဟုတ္ဘဲ မီဒီယာသမားေတြရဲ႕ က်င့္ဝတ္နဲ႔ စာနယ္ဇင္း အတတ္ပညာဆုိင္ရာ ျပႆနာေတြ မ်ားလာတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ျဖစ္တယ္လုိ႔ ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီးဌာန ဒုတိယဝန္ႀကီး ဦးရဲထြဋ္က ေျပာပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္းက သတင္းမီဒီယာလြတ္လပ္ခြင့္ အေျခအေနေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး VOA Studio မွာ ဦးရဲထြဋ္ကို ဦးေက်ာ္ဇံသာက သီးသန္႔ ေတြ႔ဆုံေမးျမန္းထားပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ဝန္ႀကီးဦးရဲထြဋ္ အထူးေက်းဇူးတင္ပါတယ္။ ဒီအခ်ိန္ဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံ မီဒီယာလြတ္လပ္ခြင့္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ လူေျပာသူေျပာ သိပ္မ်ားေနတဲ့အခ်ိန္ပါ။ ျမန္မာ့မီဒီယာေလာကအတြက္ အလြန္တာဝန္ရွိတဲ့ ပုဂၢိဳလ္တစ္ေယာက္။ မီဒီယာနဲ႔ အထိအေတြ႔ဆံုး အစိုးရတာဝန္ရွိတဲ့ ပုဂၢိဳလ္တစ္ေယာက္ကို ေမးျမန္းခြင့္ရတာ က်ေနာ္တို႔အတြက္ အခြင့္ထူးလို႔ ယူဆပါတယ္။ ပထမဦးဆံုးက ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လြန္ခဲ့တဲ့ ၂ ႏွစ္ေလာက္က မီဒီယာလြတ္လပ္ခြင့္က အေတာ္ေလးေကာင္းတယ္ဆိုၿပီး တကမာၻလံုးက လက္ခုပ္ၾသဘာတီးၿပီး ႀကိဳဆိုခဲ့ၾကတယ္။ အခုေနာက္ပိုင္းမွာၾကေတာ့ အဲဒီလြတ္လပ္ခြင့္ေတြဟာ ေလ်ာ့နည္းလာတယ္၊ က်ဆင္းလာတယ္လို႔ ေဝဖန္ၾကပါတယ္။ အဲဒါကို ဘယ္လို တံု႔ျပန္ၿပီး ေျပာခ်င္ပါသလဲ။ ပထမဦးဆံုး။ 

ျပည္ေတာ္ျပန္ ၈၈ မ်ဳိးဆက္ေတြနဲ႔ ျပည္တြင္းႏိုင္ငံေရး

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာေဆြးေႏြးခန္းအစီအစဥ္မွာ ျပည္ပတုိင္းႏိုင္ငံမ်ားမွာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ခိုလႈံၿပီး ျမန္မာ့အေရးလႈပ္ရွားခဲ့ၾကတဲ့ ၈၈ မ်ဳိးဆက္မ်ား ျမန္မာႏိုင္ငံကို ျပန္လည္ဝင္ေရာက္ၿပီး ႏုိင္ငံေရးလႈပ္ရွားမႈမ်ား လုပ္ကိုင္ရာမွာ ၾကံဳေတြ႔ရတဲ့ အခက္အခဲ၊ ျပႆနာ အေျခအေနမ်ားကို မၾကာေသးခင္က ျမန္မာႏိုင္ငံကို ျပန္သြားခဲ့တဲ့ လူ႔ေဘာင္သစ္ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီအဖြဲ႔ဝင္ ဦးေဇာ္မိုးေက်ာ္ ကို ဦးေက်ာ္ဇံသာ က ဆက္သြယ္ေမးျမန္း ေဆြးေႏြးတင္ျပထားပါတယ္။ 

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ကိုေဇာ္မုိးေက်ာ္တုိ႔လို ျပည္ပမွာ ႏွစ္ေပါင္း ႏွစ္ဆယ္ေက်ာ္ေလာက္ၾကာေနၿပီး ျပည္တြင္းကို ျပန္သြားတဲ့ ၈၈ က တက္ႂကြစြာလႈပ္ရွားခဲ့ၾကတဲ့ ေက်ာင္းသားေဟာင္းေတြဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံေရးမွာ ဆက္လက္ၿပီးေတာ့ ပါဝင္လုပ္ေဆာင္ဖို႔ဆုိတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္ ဘယ္ေလာက္ရွိၾကပါသလဲ။ ျပည္ပကို ထြက္လာတဲ့ ေက်ာင္းသားေတြအားလံုးဟာ တစုတေပါင္းတည္းသေဘာနဲ႔ ငါတုိ႔ျပန္လည္ၿပီးေတာ့ ငါတုိ႔စခဲ့တဲ့လမ္းကို ျပန္ၿပီးဆက္ေလွ်ာက္မယ္ဆိုတဲ့ အယူအဆမ်ဳိး မျပန္ခင္မွာ ရွိၾကရဲ႕လား။ သို႔မဟုတ္ တေယာက္ခ်င္းတဦးခ်င္း ကိုယ့္သေဘာအရ ကိုယ္ျပန္ၾကတာလား။ သိခ်င္ပါတယ္။ 

ဦးေဇာ္မုိးေက်ာ္ ။ ။ ရွိပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ ၁၉၈၈ ကတည္းက စခဲ့တဲ့ ဒီမုိကေရစီေရးလႈပ္ရွားမႈ မၿပီးဆံုးေသးဘူး၊ ဆက္လုပ္မယ္။ ေနာက္ဆံုး ျမန္မာႏိုင္ငံ က်ေနာ္တုိ႔ျဖစ္ေစခ်င္တဲ့ ႏုိင္ငံတကာ စံခ်ိန္စံညႊန္ေတြနဲ႔ညီတဲ့ ႏိုင္ငံေရးအေျခအေန၊ လူမႈေရးအေျခအေန၊ စီးပြားေရးအေျခအေနရွိတဲ့အထိ တိုင္းျပည္ကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲၿပီးေတာ့ လုပ္ေဆာင္သြားခ်င္တယ္ ဆုိတဲ့ စိတ္ကူးမ်ဳိးေတြရွိတယ္။ ၈၈ ၿပီးခါစတုန္းက စၿပီးလုပ္ခါစတုန္းကေတာ့ မခံခ်င္စိတ္ေတြနဲ႔ တြန္းလွန္မယ္ ဆိုတာေလာက္ပဲ ရွိတယ္။ ေနာက္ပိုင္း ႏိုင္ငံတကာကိုေရာက္တဲ့အခါမွာ တခ်ဳိ႕ေလ့လာခြင့္ရတာေတြ၊ ႏိုင္ငံတကာမွာရွိတဲ့ တျခားႏုိင္ငံေတြရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးပံုစံေတြ၊ လူမႈေရးပံုစံေတြ သိျမင္လာေလ၊ ကိုယ့္ႏိုင္ငံကို ျဖစ္ထြန္းေျပာင္းလဲေစခ်င္တဲ့ စိတ္ကူးေတြ၊ အိုင္ဒီယာေတြ ပိုၿပီးရွိလာေလ။